Dağınık veri
Peyzaj projeleri AutoCAD dosyalarında, tablolarda ve kağıtta kalıyor; hangi parkta hangi ağacın olduğu çoğu zaman bilinmiyor.
Geleceğin dirençli kentleri için geleceğin teknolojisi

Kentsel Yeşil Altyapı ve İklim Uyum İşletim Sistemi
YEKOS özgün bir sistem tasarımıdır. Metin, görsel, arayüz, yazılım ve video 5846 sayılı FSEK ve Bern Sözleşmesi kapsamında korunur; izinsiz çoğaltılamaz. Lisans için iletişime geçiniz.
YEKOS — Kentsel Yeşil Altyapı ve İklim Uyum İşletim Sistemi. Kentin yeşil varlıklarını yalnızca kayıt altına almaz: her birini nesne tabanlı akıllı bir dijital varlığa dönüştürür, dijital ortamda her senaryoda yaşatır ve tek bir ortak akılla karar destek çıktıları sunar.

Ağaçlar ve yeşil alanlar kenti serinletiyor, yağmur suyunu toprağa ve yer altı suyuna kazandırıyor, karbon tutuyor. Ama bu doğa temelli çözümleri veriye dönüştüren bir sistem yok. Sonuç: gereksiz sulama, erken kaybedilen bitkiler ve tekrar tekrar yapılan kamu harcaması. Kentlerde her yıl sessizce kaybolan bir ekonomi.
Sokakları ve meydanları gölgeler, sıcak günlerde kenti serinletir.
Binaları gölgeleyip rüzgârı keserek soğutma ve ısınma ihtiyacını azaltır.
Yağmuru yapraklarda, köklerde ve toprakta tutar, taşkını yavaşlatır, suyu yer altına kazandırır.
Yapraklar tozu ve kirleticilerin bir kısmını tutar; sık ağaç ve çalı kuşakları gürültüyü yumuşatır.
Ağaçlar büyüdükçe karbonu gövde, dal ve köklerinde biriktirir; bitki örtüsü toprakta da karbon tutar.
Kuşlara, böceklere ve tozlayıcılara yiyecek ve barınak sağlar.
Kökler toprağı tutar, erozyonu önler; bitki örtüsü toprağa canlılık kazandırır.
Parklara ve yeşil alanlara yakın yaşamak stresi azaltır, yürümeyi ve bir araya gelmeyi teşvik eder.
Bu faydaların çoğu bugün ölçülmüyor. YEKOS onları ölçülebilir kılıyor.
Peyzaj projeleri AutoCAD dosyalarında, tablolarda ve kağıtta kalıyor; hangi parkta hangi ağacın olduğu çoğu zaman bilinmiyor.
Veri olmayınca sulama, bitki seçimi ve bakım alışkanlıkla yapılıyor: gereksiz sulama, erken kaybedilen bitkiler.
Yeşilin iklime katkısı ortak göstergelerle ölçülmediği için raporlanamıyor ve hedefe bağlanamıyor.
Kentlerin akıllı kent olamamasının en büyük sebebi birbirinden kopuk ürünler. YEKOS, telefonlarımızdaki işletim sistemi gibi, ayrı çalışan araçları tek bir çekirdekte birleştiriyor.


Her yeşil alanın kimlik belgesi: varlıkları, riskleri, su ve gölge durumu, hedefleri ve müdahale geçmişi. Her değer veri kalitesi ve güven düzeyiyle birlikte gösterilir; uzman onaylıdır, her yıl güncellenir.
Videoyu izle · 25 sn
Pasaportlar birleşince kent düzeyinde oluşur: parklar, sokak ağaçları ve koridorlarla bütün yeşil ağ; başlangıç, hedef ve ölçülen ilerleme. AB Doğa Restorasyonu Tüzüğü’nün izlenmesini istediği kentsel yeşil alan ve ağaç örtüsü eğilimi de buradan raporlanır.
Videoyu izle · 25 snYEKOS tek seferlik bir envanter değil; kent yeşilini sürekli güncel tutan ve kendini yeniden ölçen yaşayan bir sistem.
Mobil saha, drone ve mevcut proje kayıtları.
Her yeşil varlık güncel bir dijital nesne.
Su, gölge, tür, biyoçeşitlilik ve karbon.
Kent hedefine göre öncelik ve öneri.
Onaylanan görev ekibin telefonunda.
Sonuç ölçülür, ikiz güncellenir.
Yedi veri grubundaki başlıca 35 veri katmanı, yedi analiz motoru ve yedi çıktı aynı çekirdekte, açık standartlarla çalışır. Her yeşil varlık yaşayan bir dijital varlıktır; her sonuç kaynağı, yöntemi, sürümü ve güven aralığıyla saklanır.
Videoyu izle · 25 snBu liste başlıca katmanları gösterir; açık veri setleri ve kurumun kendi kayıtları birlikte kullanılır, yeni katmanlar kentin ihtiyacına göre eklenir. Model katsayıları, karar kuralları ve YEKOS bitki veritabanı sisteme özeldir; ayrıntılar pilot ortaklarla gizlilik sözleşmesi kapsamında paylaşılır.
GET /v1/assets/A-024{ "id": "A-024", "type": "tree", "species": "Platanus orientalis", "passport": "P-014", "canopy_m2": 180, "co2_kg_per_year": 95, "water_need": "medium", "climate_fit_2050": "suitable", "verified_by": "expert", "updated": "2026-09-14"}from yekos import Core, Scenariocity = Core.connect("sample-city") # kurum içi sunucupark = city.passports.get("P-014") # İklim Pasaporturesult = park.simulate( Scenario.ssp("SSP5-8.5", year=2050), engines=["water", "shade", "species", "carbon", "stormwater"],)for action in result.recommendations(top=3): print(action.title, action.gain, action.confidence)GeoJSON ve OGC hizmetleriyle kurumun mevcut CBS ve kent bilgi sistemleriyle birlikte çalışır.
Veri kurumun kendi sunucusunda kalır.
Her sonuç kaynağı, yöntemi, sürümü ve güven aralığıyla saklanır.
Her öneri güven düzeyi ve onay kaydıyla gelir.
Park ve Bahçeler, iklim birimleri, saha ekipleri ve yönetim aynı ekranda buluşuyor.
Bitki kümeleri · dokunun, haritada öne çıksın
Üretilen veri · Merkez Park, 126 ağaç
Her yeşil alanın kimlik belgesi: varlıkları, riskleri, su ve gölge durumu, hedefleri ve müdahale geçmişi. Her yıl güncellenir.
Videoyu izle · 25 snKentteki bütün yeşil varlıklar, riskli alanlar ve açık görevler tek haritada; görevler risk ve hedefe göre sıralanır.
Sulama, bitki sağlığı, tozlayıcı şeridi ve yağmur suyu gibi müdahalelerin su, gölge, karbon ve maliyet etkisini uygulamadan önce karşılaştırır; uzman onayına gönderir.
Videoyu izle · 25 snPasaportlar birleşince kent düzeyinde otomatik oluşur: başlangıç durumu, hedef patikası, ölçülen ilerleme ve raporlama çıktıları.
Videoyu izle · 25 snKentin mevcut bina, yeşil alan ve ağaç verisi saniyeler içinde 3 boyuta kalkar. Bitkiler tür, sağlık, su ve iklim uyumuna göre kümelenir; kent röntgen gibi renklenir, sorunlu kümeler ilk bakışta görünür.
Videoyu izle · 25 snVeri tek çekirdekte birleşir ve analiz motorlarına sinyal gibi akar: ısı adası, gölge, su, tür uygunluğu, biyoçeşitlilik, karbon, yağmur suyu ve taşkın. Her motor kentin kendi haritasını üretir; sonuçlar karar desteğinde öncelik olarak birleşir.
Videoyu izle · 25 snDrone, mobil saha yazılımı ve mevcut envanter aktarımı birlikte çalışır; kentinizin yeşil varlıkları en kısa sürede dijitalleşir. Drone, üstten ortofoto ve ağaçlar arasında akıllı alçak uçuşla her ağacı türü, boyu, taç çapı ve koordinatıyla kaydeder; kayıtlar uzman onayıyla İklim Pasaportu'na aktarılır.
Videoyu izle · 25 snEkranlar temsilîdir: fikrî mülkiyetin korunması amacıyla sadeleştirilmiş görünümler ve örnek veriler kullanılmıştır.
Veri en alttan girer, her katmanda zenginleşir ve en üstte karar ile rapora dönüşür. Her modül tek başına değer üretir; hepsi aynı çekirdeği ve aynı veri modelini paylaşır. Her belediye ve ülke YEKOS'u kendi sunucusunda çalıştırır: veri kurumda kalır, göstergeler ortaktır. YEKOS kurumun kullandığı CBS ve kent bilgi sistemlerinin yerine geçmek zorunda değildir; modül modül kurulabilir ve açık standartlarla mevcut sistemlerle birlikte çalışır.
KURAS, YEKOS'un su ve iklim uygunluğu modülü. YEKOS içinde kentin kendi envanteriyle çalışır: her ağacın ve bitkinin konuma özel su ihtiyacını, kışa uyumunu ve 2050–2100 iklim uygunluğunu hesaplar; sonuçları sulama zonlarına, tür önerilerine, İklim Pasaportu'na ve Yeşil Uyum Bilançosu'na aktarır. Modülün herkese açık bir sürümü bugün kurakcilanaliz.com'da çalışıyor.
Kurakçıl kabul edilen zeytinin su ihtiyacı ve kışa uyumu ilden ile belirgin biçimde değişir; genel rehberlerdeki tek sınıf, konuma özel karar için yeterli değildir.
81 ildeki dağılım. Yüksek emisyon senaryosunda, bu bitkinin yüksek su gerektirdiği il sayısı yüzyıl sonunda 16'dan 41'e çıkıyor.
Kaynak: KURAS · Gilik ve Yılmaz (2026), ön baskı. İl merkezleri; 15 CMIP6 modelinin ortancası.
“Bu tür bu konumda yüksek su ister; 3. sulama zonuna alın.”
“2050 iklimiyle kış riski taşıyor; yerine şu türler uygun.”
Her tür için konuma özel uygunluk raporu (PDF ve Excel).
KURAS, YEKOS su modülünün herkese açık, ücretsiz ve sade sürümüdür. Kurumlara sunulan tam modül daha fazla veri, analiz ve uzman onaylı karar desteği içerir.
Neden önemli: Kuraklık ve su stresi dünyanın her yerinde artarken doğru bitkiyi doğru yere koymak su tasarrufunun en hızlı yolu. KURAS bu kontrolü her konum için yerel iklim verisiyle yapıyor; Türkiye'nin Kurakçıl Peyzaj Rehberi bu stratejilerle su tüketiminde %20–50 azalma öngörüyor.
ERA5 iklim verisi, FAO-56 yöntemi ve 15 CMIP6 modeli; küresel veri setleri sayesinde her ülkeye uyarlanabilir.
Ön baskılar (Gilik ve Yılmaz, 2026): doi.org/10.5281/zenodo.23276435 · doi.org/10.5281/zenodo.232764301.000 hektar sulanan yeşil alana sahip temsilî bir kentte YEKOS senaryosu. Sayaçlar, 2026'dan 2030'a kazanımın nasıl biriktiğini gösterir.
Doğa temelli çözümler iklim krizine verilecek en güçlü yanıtlardan biri. YEKOS bu çözümlerin etkisini ölçülebilir kılarak peyzaj mimarlığını ve ilgili meslekleri dirençli kentlerin merkezine taşır.



YEKOS ikisini tek bir ortak akılda buluşturur: uzman bilgisi veriyle ölçülebilir olur, veri uzmanla anlam kazanır.
Kaybolan bir ekonomiyi geri getiriyor, nitelikli istihdama dönüştürüyoruz.
Sistem öneri üretir; tasarım ve karar peyzaj mimarınındır. Her öneri uzman onayından geçer ve onun imzasıyla kayda girer.
Ağaçların serinletme, su ve karbon katkısı ölçülünce yeşil alan bir gider kalemi olmaktan çıkar; iklim yatırımı olarak raporlanır ve bütçeden pay alır.
Kayıptan geri kazanılan bütçe; envanter, drone ile kayıt, İklim Pasaportu, izleme ve doğrulama gibi yeşil altyapıya özel nitelikli işlere dönüşür.
Tekrarlayan ölçüm ve hesaplar otomatikleşir; uzman zamanını tasarıma ve sahaya, yani asıl uzmanlığına ayırır.
COP31, iklim hedeflerini sahada sonuca dönüştürmeyi öne çıkaran bir zirve. YEKOS da tam olarak bunu yapıyor: kent yeşilini yalnızca ölçmekle kalmıyor; hangi müdahalenin nerede ve hangi sırayla yapılacağına karar vermeye yardım ediyor, sahada uygulatıyor ve sonucu yeniden ölçüyor.
Su, gölge, ağaç örtüsü, bitki yaşama oranı, biyoçeşitlilik ve karbon göstergelerinin ülkelere açık bir çerçeve olarak sunulması; sonuçlar 3-30-300 gibi uluslararası ölçütlerle karşılaştırılabilir.
COP31 sonrasında ilk kentlerde YEKOS altyapısı; beşinci ayda envanter ve ilk İklim Pasaportları.
Ortak çekirdeğin yerel veri paketleriyle farklı ülkelere uyarlanması ve sonuçların karşılaştırılması.
YEKOS'un kentlerde ölçülebilir sonuç üretmesi için dört alanda çözüm ortaklığına açığız.
Yeşil altyapısını ilk ölçen ve yöneten kentlerden biri olun.
+ çok daha fazlası
Yaşadığınız kentin iklimine ve insanına somut katkı sunun.
+ çok daha fazlası
Yöntemleri gerçek kent verisiyle birlikte doğrulayalım.
+ çok daha fazlası
Kentlerden ulusal raporlamaya uzanan ortak göstergeyi birlikte kuralım.
+ çok daha fazlası
İhtiyaçlarınızı ve mevcut veri durumunu birlikte konuşuruz.
Bir park ya da mahalle seçilir; mevcut kayıtlar aktarılır.
Hedef: 5. ayda envanter ve ilk İklim Pasaportları.
Kentinizde, kurumunuzda ya da COP31'de YEKOS'u görüşmek için yazın.
Temsilî tanıtım filmi: harita, park ve arayüz görüntüleri yapay zekâ desteğiyle üretilmiştir; gerçek ölçüm verisi göstermez ve görsel hatalar içerebilir.